ทำความรู้จักและคั้งค่า รอยตะเข็บ

ทำความรู้จักและคั้งค่า รอยตะเข็บ

รอยตะเข็บ (Seam) คือช่องว่างระหว่างจุดเริ่มต้นและจุดสิ้นสุดของแต่ละเส้นรอบวง (perimeter) ในแต่ละชั้น (ยกเว้นกรณีที่คุณเปิดใช้งานโหมด Spiral Vase) ซึ่งจะทิ้งรอยตะเข็บแนวตั้งไว้บนพื้นผิวของชิ้นงาน ถือเป็นสิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ในการพิมพ์ 3 มิติแบบ FDM

รอยตะเข็บสามารถซ่อนได้ดีบนพื้นผิวที่ไม่สม่ำเสมอ เช่น บริเวณที่มีมุมเว้าและมุมนูน ในทางกลับกัน ชิ้นงานบางประเภทที่มีพื้นผิวเป็นทรงกระบอก (เช่น ทรงกระบอกกลม) จะไม่สามารถซ่อนรอยตะเข็บได้ ทำให้เห็นรอยตะเข็บได้ชัดเจนมาก

รูปที่ 1 รอยตะเข็บบนพื้นผิวทรงกระบอก

ดังที่แสดงในรูปที่ 2-2 จุดสีขาวคือรอยตะเข็บของชั้นที่ 53

รูปที่ 2-1 รูปที่ 2-2 รอยตะเข็บ

การตั้งค่ารอยตะเข็บ (Seam settings)

หน้าสำหรับการตั้งค่ารอยตะเข็บมีดังนี้ โดยการตั้งค่า ตำแหน่งรอยตะเข็บ (Seam position), ช่องว่างรอยตะเข็บ (Seam gap), ความเร็วในการเช็ด (Wipe speed) และ Role base wipe speed สามารถนำไปใช้กับรอยตะเข็บได้ทุกประเภท ส่วนการตั้งค่าที่เหลือจะเป็นของ Scarf seams ซึ่งจะแนะนำแยกต่างหากในหัวข้อถัดไป

หมายเหตุ: พารามิเตอร์บางตัวต้องเปิดใช้งาน "Develop Mode" ซึ่งสามารถเปิดได้โดยการกด "Ctrl+P"

ตัวเลือกตำแหน่งรอยตะเข็บ (Seam options)

เพื่อให้ได้คุณภาพการพิมพ์ที่ดีขึ้น สามารถตั้งค่าตำแหน่งรอยตะเข็บใน process presets ได้ โดยมีตำแหน่งรอยตะเข็บให้เลือก 4 ประเภท ได้แก่ Nearest, Aligned, Back และ Random

Nearest (ใกล้ที่สุด)

ระบบจะค้นหาตำแหน่งที่เป็นไปได้ทั้งหมดโดยเรียงลำดับความสำคัญดังนี้: มุมเว้าที่ไม่ใช่ส่วนยื่น (concave non-overhang) > มุมนูนที่ไม่ใช่ส่วนยื่น (convex non-overhang) > มุมที่ไม่ใช่ส่วนยื่น (non-overhang) > มุมที่เป็นส่วนยื่น (overhang)

กล่าวคือ ระบบจะเลือกมุมเว้าหรือมุมนูนที่ไม่ใช่ส่วนยื่นก่อน เพื่อให้ตำแหน่งรอยตะเข็บถูกซ่อนได้มิดชิดขึ้น หากชิ้นงานของคุณมีมุมแหลม การตั้งค่านี้จะทำให้รอยตะเข็บ มองไม่เห็น อย่างมีประสิทธิภาพ

อย่างไรก็ตาม หากชั้นปัจจุบันไม่มีมุมทั้งสองประเภทนี้ให้เลือก ระบบจะเลือกจากมุมที่ไม่ใช่ส่วนยื่นอื่นๆ ที่อยู่ใกล้กับจุดสิ้นสุดของเส้นทางการพิมพ์ก่อนหน้ามากที่สุด ด้วยเหตุนี้ ตัวเลือกนี้จึงช่วยปรับเส้นทางการเคลื่อนที่ (traveling path) ให้เหมาะสม เพื่อลดผลกระทบจากเส้นใยพลาสติกยืด (stringing) ให้น้อยที่สุด

Aligned (จัดเรียงแนวตรง)

ตรรกะการวางรอยตะเข็บจะเหมือนกับ “Nearest” ในการหาตำแหน่งที่เป็นไปได้ แต่จะเลือกตำแหน่งที่ใกล้กับจุดเริ่มต้นของชั้นก่อนหน้ามากที่สุด สิ่งนี้จะช่วยให้แน่ใจว่ารอยตะเข็บส่วนใหญ่จะจัดเรียงเป็นแนวเดียวกันตลอดทั้งชิ้นงาน

Back (ด้านหลัง)

รอยตะเข็บจะถูกตั้งไว้ด้านหลังของชิ้นงาน หากคุณต้องการให้พื้นผิวด้านหน้าเรียบเนียน เช่น หน้ากาก Iron Man ตัวเลือกนี้ถือเป็นทางเลือกที่ดี

Random (สุ่ม)

การตั้งค่าแบบสุ่มจะเลือกตำแหน่งที่แตกต่างกันในแต่ละชั้นเพื่อวางรอยตะเข็บ ทำให้รอยตะเข็บดูไม่สม่ำเสมอและสังเกตเห็นได้น้อยกว่าแบบ "Aligned" หรือ "Back" แต่จะทำให้เกิดเอฟเฟกต์ "zits" (ตุ่มเล็กๆ) บางส่วนบนพื้นผิวของชิ้นงาน

ช่องว่างรอยตะเข็บ (Seam Gap)

เพื่อให้รอยตะเข็บดูซ่อนเร้นมากขึ้น การฉีดพลาสติกจะหยุดล่วงหน้าเมื่อพิมพ์ผนังด้านในและด้านนอก ทำให้เหลือช่องว่างที่ตำแหน่งรอยตะเข็บเพื่อรองรับวัสดุส่วนเกิน ความยาวนี้แสดงเป็นเปอร์เซ็นต์ของเส้นผ่านศูนย์กลางหัวฉีดปัจจุบัน ค่าเริ่มต้นคือ 15%

ความเร็วในการเช็ด (Wipe speed)

เมื่อมีการดึงเส้นกลับ (retraction) มักจะมีการเช็ดสั้นๆ เพื่อทำความสะอาดหัวฉีด (ดูรายละเอียดได้ในคู่มือ Retraction) และสามารถปรับความเร็วในการเช็ดได้ ค่านี้แสดงเป็นเปอร์เซ็นต์และจะคำนวณตามเปอร์เซ็นต์ของความเร็วในการเคลื่อนที่ (traveling speed) ตัวอย่างเช่น การตั้งค่าความเร็วในการเช็ดเป็น 80% หมายความว่า ความเร็วในการเช็ด = ความเร็วในการเคลื่อนที่ * 80%

การทาสีรอยตะเข็บด้วยตนเอง (Manual-seam painting)

บางครั้งตำแหน่งรอยตะเข็บอัตโนมัติอาจไม่เหมาะที่สุด คุณสามารถปรับแต่งตำแหน่งรอยตะเข็บได้โดยใช้วิธีทาสีด้วยตนเอง สามารถเปิดใช้งานฟังก์ชันทาสีรอยตะเข็บได้ที่นี่:

การทำงานเฉพาะแสดงไว้ใน GIF ต่อไปนี้:

Scarf seam

Bambu Studio ได้เปิดตัว scarf seams ในเวอร์ชัน 1.9 ซึ่งในกรณีส่วนใหญ่สามารถลดการมองเห็นของรอยตะเข็บได้ ฟีเจอร์นี้จะเปลี่ยนเส้นทางของรอยตะเข็บ ทำให้มีการซ้อนทับกันเหมือนผ้าพันคอ (scarf) การควบคุมการไหลแบบแบ่งส่วนและการควบคุมความเร็วในการเช็ด ช่วยปรับปรุงการยึดเกาะเพื่อทำให้รอยตะเข็บอ่อนลง ต่อไปนี้คือ GIF ของ scarf seam

จากภาพ จะเห็นได้ว่าด้วยการควบคุมความสูงของหัวฉีดที่จุดเริ่มต้นและปริมาณวัสดุที่ฉีดออกมา รอยต่อสามารถผสานกันได้แน่นขึ้นที่จุดเริ่มต้นและจุดสิ้นสุด ต่อไปนี้คือภาพเรนเดอร์โดยละเอียดของเส้นทาง:

การตั้งค่า Filament scarf seam

เริ่มตั้งแต่เวอร์ชัน 1.10 คุณสามารถตั้งค่าว่าจะเปิดใช้งาน scarf seams สำหรับเส้นพลาสติกแต่ละชนิดได้ในการตั้งค่า Filament

ประเภทของ Scarf seam (Scarf seam type)

ประเภทของ scarf seam มีทั้งหมด 3 ตัวเลือก ได้แก่ None (ไม่มี), Contour (รูปร่างภายนอก), Contour and Hole (รูปร่างภายนอกและรู) หากต้องการเปิดใช้งาน scarf seam คุณสามารถเลือก "Contour" หรือ "Contour and Hole" 

ต่อไปนี้คือตัวอย่างบางส่วนของการใช้กับรูปทรงโดนัท (torus):

รอยตะเข็บปกติ:

เลือก "Contour" ที่ scarf seam:

เลือก "Contour and Hole" ที่ scarf seam:

ความสูงเริ่มต้นของ Scarf (Scarf start height)

ความสูงเริ่มต้นของ scarf หมายถึงความสูงแกน Z เมื่อหัวฉีดเริ่มพิมพ์ผนัง และค่านี้สามารถแสดงเป็นมิลลิเมตรหรือเป็นเปอร์เซ็นต์ของความสูงชั้นปัจจุบัน เช่น 10% หมายถึงความสูงเริ่มต้นของ scarf seam คือ 10% ของความสูงชั้นปัจจุบัน หากตั้งค่าความสูงเริ่มต้นเป็น 100% จะกลายเป็นรอยตะเข็บธรรมดา

เริ่มต้นที่ 10% เริ่มต้นที่ 50%

ช่องว่างความลาดเอียงของ Scarf (Scarf slope gap)

เมื่อเปิดใช้งานช่องว่างความลาดเอียงของ scarf ผนังด้านในจะถูกตัดเพื่อรองรับวัสดุส่วนเกิน พารามิเตอร์นี้ หากแสดงเป็นเปอร์เซ็นต์ จะคำนวณโดยการคูณปัจจัยเฉพาะกับเปอร์เซ็นต์ของเส้นผ่านศูนย์กลางหัวฉีดเพื่อกำหนดช่องว่าง

ความยาวของ Scarf (Scarf length)

ความยาวของ scarf seam หากตั้งค่าเป็น 0 ฟีเจอร์ scarf seam จะถูกปิดใช้งาน หากเปิดใช้งาน 'scarf around the entire wall' (พันรอบผนังทั้งหมด) การตั้งค่าความยาวของ scarf จะไม่มีผล

การใช้งาน Scarf seam แบบอัจฉริยะ (Smart scarf seam application)

Bambu Studio มีฟังก์ชันการเลือกรอยตะเข็บอัจฉริยะ ซึ่งจะเลือกว่าจะใช้ scarf seams หรือไม่โดยพิจารณาจากลักษณะของชิ้นงาน - เมื่อส่วนยื่น (overhang) ของตำแหน่งรอยตะเข็บมีขนาดใหญ่เกินไป และเมื่อมุมของตำแหน่งรอยตะเข็บเล็กพอที่จะซ่อนรอยตะเข็บได้ ระบบจะไม่ใช้ scarf seams - เมื่อผนังไม่มีมุมแหลมที่เหมาะสมซึ่งรอยตะเข็บแบบดั้งเดิมไม่สามารถซ่อนได้อย่างมีประสิทธิภาพ ระบบจะใช้ scarf seams - หากปิดตัวเลือกนี้ ระบบจะใช้ scarf seams กับทุกพื้นที่

การวางรอยตะเข็บให้ห่างจากส่วนยื่น (Seam placement away from overhangs - ทดลองใช้)

เนื่องจากการฉีดพลาสติกของ scarf seam มีปริมาณน้อย เส้นพลาสติกอาจเชื่อมติดกันได้ยากในบริเวณที่แขวนลอย เพื่อให้แน่ใจว่าการพิมพ์พื้นผิวภายนอกเป็นปกติ ตัวเลือกนี้ควรใช้กับพื้นที่ที่มีระดับส่วนยื่นต่ำเท่านั้น รอยตะเข็บธรรมดาจะยังคงถูกใช้ในพื้นที่ที่มีระดับส่วนยื่นสูง

เกณฑ์มุมสำหรับการใช้ Scarf (Scarf application angle threshold)

เนื่องจากความสามารถในการซ่อนรอยตะเข็บที่มุมแหลมได้อย่างมีประสิทธิภาพ scarf seams จึงไม่เปิดใช้งานโดยค่าเริ่มต้นเมื่อพื้นผิวของชิ้นงานมีมุมแหลม รอยตะเข็บสามารถซ่อนได้โดยตรงที่มุมแหลมแทน หากคุณต้องการใช้ scarf seams ที่มุมแหลมหรือต้องการปรับขอบเขตการใช้งานของ scarf seams คุณสามารถปรับพารามิเตอร์เกณฑ์มุม (angle threshold) ได้

ตัวเลือกนี้จะกำหนดเกณฑ์มุมเพื่อพิจารณาว่าจะใช้ scarf seam หรือไม่ หากมุมของรอยตะเข็บภายในเส้นรอบวงของชั้นเดียวเกินค่านี้ (แสดงว่าพื้นผิวของชิ้นงานไม่มีมุมแหลมพอ) ระบบจะใช้ scarf seams ไม่เช่นนั้นระบบจะไม่ใช้ scarf seams

มุมรอยตะเข็บมากกว่าเกณฑ์มุม มุมรอยตะเข็บน้อยกว่าเกณฑ์มุม

การปรับแต่งเอฟเฟกต์ Scarf seam (Scarf seam effect adjustment)

หากคุณไม่พอใจกับผลลัพธ์ของ scarf seam คุณสามารถปรับพารามิเตอร์ต่อไปนี้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพของรอยตะเข็บได้

พัน Scarf รอบผนังทั้งหมด (Scarf around entire wall)

ตามชื่อที่บอกไว้ คือการขยาย scarf seam ไปยังผนังทั้งหมด การเปิดใช้งานตัวเลือกนี้ต้องใช้ความระมัดระวัง เนื่องจากอาจส่งผลให้ใช้ปริมาณการฉีดพลาสติกน้อยลงสำหรับเส้นรอบวงทั้งหมด ซึ่งอาจทำให้การยึดเกาะระหว่างเส้นไม่ดีและส่งผลให้เกิดข้อบกพร่องบนพื้นผิวได้

ขั้นตอนของ Scarf (Scarf steps)

จำนวนส่วนขั้นต่ำที่จำเป็นสำหรับ scarf seam กล่าวคือ ความลาดเอียงของตำแหน่งเริ่มต้นของ scarf seam จะถูกแบ่งออกเป็นหลายขั้นตอน อย่างไรก็ตาม ควรสังเกตว่าตำแหน่งรอยตะเข็บบางตำแหน่งไม่สามารถแบ่งออกเป็นจำนวนขั้นตอนที่ตั้งไว้ได้อย่างแม่นยำ ดังนั้น จำนวนขั้นตอนของ scarf จริง ≥ จำนวนขั้นตอนของ scarf ที่ตั้งไว้

รอยต่อ Scarf สำหรับผนังด้านใน (Scarf joint for inner walls)

เมื่อเปิดใช้งานตัวเลือกนี้ ผนังด้านในจะใช้ scarf seam ด้วยเช่นกัน